18مطلب با موضوع
حضرت زینب سلام الله علیها
درس صبر و استقامت در مکتب زینب علیها السلام
درس صبر و استقامت در مکتب زینب علیها السلام
در پنجم جمادی الاولی سال پنجم یا ششم هجرت (1) خانه نبوت
با بی قراری تمام در انتظار مولودی بود که
تا چند لحظه دیگر پای به این جهان می نهاد .
پس از آن که لحظه فرخنده فرا رسید،
خبر مسرت بخش آن منتشر شد
و عطر خوش این ولادت کوچه های مدینه را فراگرفت .
رسول گرامی اسلام صلی الله علیه و آله
پس از تبریک و تهنیت، نام او را «زینب » گذاشت
تا به این وسیله خاطره دختر مرحومه اش «زینب»
را که کمی قبل از ولادت این کودک،
جهان را بدرود گفته بود زنده نگاه دارد .
پبروز در امتحانات
پیروز در امتحانات
دنیا، دانشگاهی است که مردم دانشجویان آن هستند و خداوند و انبیا، معلّمان و استادان آن. گرفتاری ها و سختی ها،آسانی ها و راحتی ها، مصائب و شادی ها، دارایی ها و نداری ها، فراوانی ها و قحطی ها، آزادی ها و اسارت ها، سلامت ها و بیماری ها مواد امتحانی آن هستند.و قطعا مردم در امتحان به چند گروه تقسیم می شوند: گروهی که در تمام موارد و مواد امتحانی با نمره عالی قبول می شوند و برای همیشه سعادتمند و سرفراز شده اند. گروهی با نمره متوسط در این امتحان قبول شده اند و خود را از خواری و ذلّت شکست نجات داده اند. و گروهی نیز مردود شده و برای ابد دچار ذلّت و بیچارگی گشته اند.

نگاهى به مقام حضرت زینب (س) حجت الاسلام و المسلمین انصاریان
نگاهى به مقام حضرت زینب (س)
حجت الاسلام و المسلمین انصاریان
بسم الله الرحمن الرحیم/ الحمدلله رب العالمین و الصلوه و السلام على سید الانبیاء و المرسلین حبیب الهنا وطبیب نفوسنا ابىالقاسم محمد صلى الله علیه و على اهل بیته الطیبین الطاهرین المعصومین المکرمین
قانون وراثت و حضرت زینب (س)
از قانونى بحث مىکنم که نزد دانشمندان به عنوان قانون وراثت شناخته مىشود. بر اساس این قانون، اوصاف، خصال، طبیعیات و واقعیات پدران و مادران به وسیله یک سلسله عوامل و ابزار، به فرزندان آنها منتقل مىشود و هیچ انسانى هم از این قانون وراثت مستثنى نیست؛ نسل به نسل، همه انسانها تحت تأثیر قانون وراثت هستند. دانشمندان امروز جهان، این عقیده را دارند که این خصال و اوصاف به وسیله عنصر بسیار پیچیدهاى به نام «ژن»، به فرزندان منتقل مىشود.
ولادت و شخصیت حضرت زینب(س) – دکتر رفیعی
ولادت و شخصیت حضرت زینب(س)
حجت الاسلام و المسلمین رفیعی
روانشناسان میگویند شخصیت هرکسی
با سه چیز شکل میگیرد:
محیط، وراثت، تربیت.
این مثلث ۳ضلعی شخصیت یک انسان را میسازد.
اول وراثت؛ یعنی، پدر و مادر و تأثیراتی که
در دوران شکلگیری اولاد وجود دارد.
دوم تربیت: مربی، معلم و استاد.
سوم محیط: جایی که در آن زندگی میکند. خانه، مسجد و محله.
این سه عامل، شخصیت انسان را شکل میدهد. البته گاهی
یک عامل برعامل دیگر غلبه میکند. گاهی وراثت منفی است،
ولی محیط و تربیت آن را جبران میکند.
مثلا:عبدالله بن عامر خودش منافق است
ولی پدرش متدین است.
حنظلهی غسیل الملائکه، پدرش آدم خوبی نیست اما خودش
از ارادتمندان به پیامبر(ص) است.
هاشم مرقال پدرش آدم خوبی نیست با پیامبر(ص) مبارزه کردهاست،
اما هاشم فدایی امیرالمؤمنین(ع) بودهاست. گاهی قضیه عکس است
و کسانی که پدر و مادر خوب داشتهاند؛
اما محیط و تربیت بد بر آنها تأثیر منفی گذاشته است.
یک انسان مطلوب کسی است که این سه جهت در زندگی او کامل باشد
(محیط و تربیت و وراثت) طبیعتاً در این صورت
زمینهی کمالش فراهم میشود.
این مثلث سه ضلعی را در زندگی زینب کبری(س)
بررسی میکنیم. وراثت:
پدری چون امیرالمومنین(ع)
و مادری چون زهرای مرضیه(س)، افتخار عالم بشریت.
درسهایی از اسارت خاندان امام حسین(ع)
درسهایی از اسارت خاندان امام حسین(ع)
بسم الله الرحمن الرحیم
«الهی انطقنی بالهدی و الهمنی التقوی»
من از ماجرای اسارت 15 درس اینجا یادداشت کردم که بگویم.
اگر کسی آشپز خوبی باشد، از لیموترش هم لیمونات درست میکند.
دور نمیاندازد بگوید: ترش است.
آشپز خوب کسی است که از هر شرایطی بتواند...
امروزیها میگویند: تهدیدها را به فرصت تبدیل کند.
و هنرمند این کار زینب کبری بود. الله اکبر! که چقدر این زینب قهرمان است.
حالا بحث امروز ما این است که درسهایی که از اسرای کربلا گرفته میشود.
ویژگی های عقیله بنی هاشم علیهاالسلام(منبر ده دقیقه ای)
بسم الله الرحمن الرحیم
ویژگی های عقیله بنی هاشم علیهاالسلام
الف: رسم مردم مدینه این بود که هر طفلی به دنیا می امد
برای تیمن و تبرک قنداقه اش را محضر رسول اکرم می بردند
تا متبرک به دامن رسالت شود
هم رسول اکرم اذان و اقامه در گوش راست و چپ او بگوید
و هم برای آن طفل دعا نماید
و هم در برخی موارد خود حضرت برایش اسم انتخاب میفرمودند.
پس آوردن قنداقه رسم بود
استثنائات:
دو استثناء داشت یکی از جهت منفی و یکی از جهت مثبت
1- اما استثناء از جهت منفی :
فضایل و مناقب حضرت زینب (س)
فضایل و مناقب حضرت زینب (س)
طلیعه سخن:
زینب علیها السلام دختر على و زهرا علیهما السلام
در روز پنجم جمادى الاولى سال پنجم یا ششم هجرت در مدینه منوره
دیده به جهان گشود، در پنجسالگى مادر خود را از دست داد
و از همان دوران طفولیتبا مصیبت آشنا گردید .
در دوران عمر با رکتخویش، مشکلات و رنجهاى زیادى را متحمل شد،
از شهادت پدر و مادر گرفته تا شهادت برادران و فرزندان،
و حوادث تلخى چون اسارت و . . . را تحمل کرد .
این سختىها از او فردى صبور و بردبار ساخته بود (۱) .
او را ام کلثوم کبرى، و صدیقه صغرى مىنامیدند .
از القاب آن حضرت، محدثه، عالمه و فهیمه بود .
او زنى عابده، زاهده، عارفه، خطیبه و عفیفه بود .
نسب نبوى، تربیت علوى، و لطف خداوندى از او
فردى با خصوصیات و صفات برجسته ساخته بود،
طورى که او را «عقیله بنى هاشم» مىگفتند .
با پسر عموى خود «عبد الله بن جعفر» ازدواج کرد
و ثمره این ازدواج فرزندانى بود که دو تن از آنها (محمد و عون)
در کربلا، در رکاب ابا عبد الله الحسین علیه السلام شربتشهادت نوشیدند (۲) .
حکایات و شفایافتگان با توسل حضرت زینب (س)
حکایات و شفایافتگان با توسل حضرت زینب (س)
۱- برطرف شدن حاجت یک هندى
یکى از علماى بزرگوار مى گوید: متولى حرم حضرت زینب (س ) فرمود:
یک روز یک هندى آمد جلوى صحن حضرت زینب دستش را دراز کرد
و چیزى گفت . دیدم یک سکه طلایى در دست او گذاشته شد.
رفتم پیشش و گفتم : این سکه را با پول من عوض مى کنى .
مرد هندى با تعجب گفت : براى چه ؟ گفتم :
براى تبرک . با تعجب گفت : مگر شما از این سکه ها نمى گیرید
من بیست سال است که هر روز یک سکه مى گیرم
و در شهر شام زندگى مى کنم .(1)
نائبةالزهرا ،شریکةالحسین علیهاالسلام
نائبةالزهرا ،شریکةالحسین علیهاالسلام
تولد زینب و گریه پیامبر بر مصایب آن حضرت
زینب کبرى (سلام الله علیها) روز پنجم جمادى الاول سال 5 یا 6 هجرت
در مدینه چشم به جهان گشود. خبر تولد نوزاد عزیز،
به گوش رسول خدا (صلی الله علیه واله) رسید. رسول خدا (صلی الله علیه واله)
براى دیدار او به منزل دخترش حضرت فاطمه زهرا (سلام الله علیها) آمد
و به دختر خود فاطمه (سلام الله علیها) فرمود:
((دخترم ، فاطمه جان ، نوزادت را برایم بیاور تا او را ببینم )).
فاطمه (سلام الله علیها) نوزاد کوچکش را به سینه فشرد،
بر گونه هاى دوست داشتنى او بوسه زد، و آن گاه به پدر بزرگوارش داد.
پیامبر (صلی الله علیه واله) فرزند دلبند زهراى عزیزش را
در آغوش کشیده صورت خود را به صورت او گذاشت
و شروع به اشک ریختن کرد. فاطمه (صلی الله علیه واله)
ناگهان متوجه این صحنه شد و در حالى که شدیدا ناراحت بود
از پدر پرسید: پدرم ، چرا گریه مى کنى ؟! رسول خدا (صلی الله علیه واله) فرمود:
((گریه ام به این علت است که پس از مرگ من و تو،
این دختر دوست داشتنى من سرنوشت غمبارى خواهد داشت ،
در نظرم مجسم گشت که او با چه مشکلاتى دردناکى رو به رو مى شود
و چه مصیبتهاى بزرگى را به خاطر رضاى خداوند با آغوش باز استقبال مى کند)).
عقیله بنی هاشم علیهاالسلام
عقیله بنی هاشم علیهاالسلام
نام ها و القاب حضرت زینب(ع(
حضرت زینب(علیها السلام)، نخستین دختر علی و زهرا علیهماالسلام است.
معروف ترین نام این بانوی بزرگ، «زینب» است که در لغت،
به معنای «درخت نیکو منظر» آمده(1) و معنای دیگر آن «زین اب» یعنی
«زینت پدر» است. و به راستی زینب برای مکتب اسلام و مرام پدر،
مایه زینت و آبرومندی بی نظیر بوده است.
حضرت زینب(ع) در پنجم جمادی الاولی در سال پنجم یا ششم هجرت،
در مدینه دیده به جهان گشود.پس از ولادت حضرت زینب(ع)حضرت فاطمه زهرا(ع)
نوزاد را به دست حضرت علی(علیه السلام)داد و فرمود:
نام این کودک را برگزین. امام(ع)فرمود: من از پیامبر خدا
در نام گذاری دخترم، سبقت نمی گیرم.(2)، در آن هنگام
،پیامبر اکرم(صلی الله علیه وآله) در سفر بود. چون بازگشت،
امیرمؤمنان(علیه السلام)نام نوزاد را از آن حضرت پرسید.
رسول خدا(صلی الله علیه وآله) فرمود:
من از خدایم در نام گذاری او پیشی نمی گیرم.
آن گاه از جانب خداوند جبرئیل فرود آمد و گفت: خداوند نام این نوزاد را «زینب» برگزیده(3)
و آن را در لوح محفوظ نگاشته است.(4).
زینب علیهاالسلام در یک سخن
زینب علیهاالسلام در یک سخن
پیام آور کربلا، زینب کبری، دختر امیرالمؤمنین علی بن ابی طالب
و فاطمه زهرا [1] علیهاالسلام دخت گرامی رسول خدا صلی الله علیه و آله
در حیات پیامبر صلی الله علیه و آله به دنیا آمد. کنیه اش، امّ کلثوم،
امّ عبداللّه و امّ الحسن است، ولی برای این مظلومه کنیه های مخصوصی مانند
«امّ المصائب»، «امّ الرزایا» و «امّ النوائب» نیز ذکر کرده اند. [2]
پدر گرامی اش او را به ازدواج برادرزاده خویش عبداللّه بن جعفر درآورد که علی،
عون اکبر، عبّاس، محمّد و امّ کلثوم ثمره این پیوند بودند.
روضه و مقدمات مکتوب شب چهارم محرم
روضه مکتوب شب چهارم محرم
طفلان حضرت زینب علیها السلام
عبد اللَّه بن جعفر (پسر عموى آن حضرت و شوهر خواهرش، زینب علیها السلام) دو فرزند خود عون و محمد را بنزد حضرت فرستاد و نامه نیز بوسیله آن دو براى او فرستاد که در آن چنین نوشته بود:
اما بعد من ترا بخدا سوگند دهم که چون نامه مرا خواندى از این سفر بازگردى، زیرا من بر تو ترسناکم از این راهى که بر آن میروى از اینکه هلاکت تو و پریشانى خاندانت در آن باشد، و اگر امروز تو از میان بروى روشنائى زمین خاموش خواهد شد، زیرا تو چراغ فروزان راه یافتگان و آرزو و امید مؤمنان هستى، و براهى که میروى شتاب مکن تا من بدنبال این نامه خدمت شما برسم و السلام.
جایگاه علمی و مقام روایی بانو حضرت زینب(سلام الله علیها)
جایگاه علمی و مقام روایی بانو حضرت زینب(سلام الله علیها)
حضرت زینب(سلام الله علیها) دختر ارشد امیرالمؤمنین(علیه السلام) و فاطمة زهرا(علیها السلام) یکی از بانوانی است که اگر چه تاریخ درخشیدن بی نظیر او پس از کشته شدن برادرش در کربلا نتوانسته مخدوش یا گم کند، امّا از شرح حال این بانوی فاضلة فرزانه پیش از این واقعه و پس از آن، اخبار موثّق و زیادی در دست نیست. مورّخان حتّی در مورد محلّ دفن وی نیز همچون مادر بزرگوارشان، اختلاف نظر دارند.
تنها در همین برهة کوتاه می توان فضل و کمال وی را بررسی کرد؛ یعنی از آغازین لحظة قیام او بر تلّ زینبیّه تا بازگشت به موطن اصلی اش شهر مدینه. در همین زمان است که بلاغت، فصاحت، علم، فضل ،زهد و شجاعت بانو متجلّی شد. خطبه های کوفه و شام وی تنها نشان دهندة نقش او در احیای دین جدّش و تداوم نهضت برادرش نبود، بلکه در تبلور این خطبه ها فصاحت و بلاغت و علم او جاری شد.
نقش حضرت زینب (سلام الله علیها) در قیام سیدالشهداء
نقش حضرت زینب (سلام الله علیها) در قیام سیدالشهداء
محمد محمدی اشتهاردی
بسم الله الرحمن الرحیم
در پیدایش و تکمیل نهضت و فرهنگ عاشورا، حضرت زینب علیهاالسلام شریک امام حسین علیه السلام بود، که در مجموع می توان گفت حضور و شرکتش در این نهضت عظیم، پس از امام حسین علیه السلام از همه بیش تر بود.
او از مدینه تا مکه و از آن جا تا سرزمین کربلا، و در ماجرای عاشورا، یار و یاور مخلص و پشتوانه نیرومند امام حسین علیه السلام بود، تا آن جا که دو نوجوانش محمد و عون علیهما السلام را در روز عاشورا فدای نهضت امام حسین علیه السلام کرد،
وقتی امام حسین علیه السلام پیکر به خون تپیده این دو جوان را از میدان به کنار خیمه آورد، زینب علیهاالسلام از خیمه بیرون نیامد، که مبادا رنج امام حسین علیه السلام با دیدن زینب علیهاالسلام افزون شود، ولی در مورد حضرت علی اکبر علیه السلام از خیمه بیرون دوید و به استقبال جنازه پاره پاره او شتافت، و با برادرش همنوا گردید،
اسارت اهل بیت علیهم السلام
بسم الله الرحمن الرحیم
نحوه به اسارت گرفتن خاندان اهل بیت(ع) بسیار سخت و غم انگیز بود، برای درک بهتر این مطلب به روایتی اشاره میکنم،
در یکی از جنگها مسلمانها پیروز شدند، مرد فاسدی را کشتند. این مرد همسری داشت. مرد که کشته شد، هسرش را اسیر گرفتند. او را نزد پیغمبر بردند که یا رسول الله! شوهرش کشته شد و همسرش هم اسیر است. منتهی آن کسی که میخواست این خانم را بیاورد، صاف او را نزد پیغمبر نبرد. مسیر این خانم را کج کرد. از یک راهی او را برد که بدن برادر یا شوهرش را ببیند جیغ بزند.
فضائل حضرت زینب سلام الله علیها
فضائل حضرت زینب سلام الله علیها
بسم الله الرحمن الرحیم
الحمدلله رب العالمین...
اللهم کن لولیک الحجةابن الحسن...
==============================
زینب علیهاالسلام دختر على و زهرا علیهماالسلام در روز پنجم جمادى الاولى سال پنجم یا ششم هجرت در مدینه منوره دیده به جهان گشود، در پنج سالگى مادر خود را از دست داد و ازهمان دوران طفولیت با مصیبت آشنا گردید. در دوران عمر با برکت خویش، مشکلات و رنجهاى زیادى را متحمل شد، از شهادت پدر و مادر گرفته تا شهادت برادران و فرزندان، و حوادث تلخى چون اسارت و... را تحمل کرد. این سختىها از او فردى صبور و بردبار ساخته بود. (1)
شخصیت حضرت زینب (س)
شخصیت حضرت زینب (س)*
سخن گفتن پیرامون ابعاد شخصیت حضرت زینب (س) به دو جهت دشوار است.
1- عظمت شخصیت این بانو مانند مادر بزرگوارش حضرت زهرا (س) است و عقل از درک این عظمت عاجز است، آنچنانکه از درک عظمت لیلة القدر عاجز است.
2- در منابع تاریخی و روایی آنچنان که شایسته و بایسته است از جزئیات زندگی این بانو سخن به میان نیامده است. به این دلیل که تقریباً تمام دوران حیات ایشان در جوار وجود نورانی آل کساء گذشته و تحت الشعاع آن ذوات بوده است. اگرچه این بانو خود از آن تبار است. با دقت نظر در آنچه که در اسناد و مدارک باقیست، به عظمت و جلالت شأن ایشان پی می بریم. برای درک بهتر این موضوع ابتدا زندگی حضرت زینب (س) را به اجمال بیان می کنیم.
زندگی نامه
عقیله بنی هاشم زینب کبری سلام الله علیها، سومین فرزند امیرالمؤمنین (ع) و فاطمه زهرا (س) است که بنابر قول مشهور در روز پنجم ماه جمادی الاولی سال ششم هجری قمری در شهر مدینه چشم به جهان گشودند. 5 سال اول عمر شریف ایشان تحت سرپرستی و اِشراف جدّ بزرگوارش پیامبر اکرم سپری شد. پس از رحلت رسول خدا، حدود 6 ماه نیز در از درک محضر مادر ارجمندش بهره مند شد. بعد از شهادت مادر، تا حدود 35 سالگی در جوار پدرش امیرالمؤمنین علی (ع) بود. پس از شهادت پدر 10 سال با برادر بزرگترش امام حسن مجتبی (ع) و پس از ایشان 10 سال با امام حسین (ع) مصاحبت داشتند.
بعد از واقعه جانسوز کربلا که منجر به شهادت جانگداز امام حسین (ع) و یاران با وفای ایشان شد، متحمل دوران سخت اسارت شدند و پس از آن سرانجام در غروب روز یکشنبه پانزدهم رجب المرجب سال 62 هجری قمری در سن 56 سالگی دار فانی را وداع گفتند و به جوار اهل بیت عصمت شتافتند. مدفن آن بزرگوار در منطقه زینبیه شهر دمشق از کشور سوریه فعلی است. اگرچه برای حضرت زینب مکانهای دیگری مانند قبرستان بقیع و کشور مصر را ذکر کرده اند ولی دمشق مشهورترین قول است.
ازدواج حضرت زینب در دوران حیات پدر، با جناب عبدالله بن جعفر انجام گرفت. عبدالله برادرزاده ی امیرالمومنین و فرزند شهید بزرگوار، جعفر طیّار است که از ثروتمندان و سخاوتمندان بنام روزگار خویش بوده است. حاصل این ازدواج 4 فرزند پسر و یک دختر بود که از این میان، دو فرزند پسر ایشان از زمره شهدای کربلا هستند.
حضرت زینب از جهاتی که در ادامه خواهد آمد، شبیه دو برادر معصوم خود می باشد.
شباهتها با حسنین (ع)
1- انتخاب نام توسط خداوند
در روایت آمده است: وقتی زینب متولد شد، حضرت فاطمه او را برای نامگذاری به نزد حضرت علی آورد. ایشان فرمودند که در این زمینه از رسول خدا پیشی نمی گیرم، صبر کنیم تا پیامبر بیایند و نام این نوزاد را معین فرمایند- در آن هنگام رسول خدا در سفر بودند- پیامبر پس از سه روز مراجعت فرمودند. طفل را برای نامگذاری به خدمت ایشان بردند. حضرت فرمودند من هیچگاه از جانب خود این کار را نمی کنم و بر خداوند متعال پیشی نمی گیرم. جبرئیل امین نازل شد و از جانب خداوند فرمود: " سَمّ هذه المولودة زینب، فقد اختار الله لها هذا الاسم" نام این نوزاد را زینب بگذارید که خداوند این نام را برای او اختیار کرده است.
طبق این نقل، نامگذاری حضرت زینب مانند دو برادر بزرگوارش توسط پیامبر و به انتخاب خداوند صورت گرفت. رسول اکرم بعد از آنکه نام طفل را زینب گذاشتند، فرمودند: به حاضرین و غایبین امت وصیت می کنم که این دختر را گرامی بدارند و حرمت او را پاس دارند، همانا او به خدیجه کبری شبیه است.
2- حزن و اندوه پیامبر در ملاقات با طفل
نقل است: رسول خدا به خانه دخترشان رفتند و فرمودند دخترم! نوزاد تازه متولد شده را بیاور. فاطمه زهرا (س)، زینب را خدمت پدر آوردند. حضرت او را در بغل گرفت و به سینه فشرد. صورت به صورتش نهاد و سپس با صدای بلند شروع کرد به گریستن کرد، آنچنانکه اشک از چشمان مبارک بر محاسن شریف جاری گشت. فاطمه (س) سؤال کرد: " همَّ بکاک؟ لا اَبکی الله عینک یا اَبَتاه " پدر جان! خدا هیچگاه چشمان شما را گریان نکند، این گریه برای چیست؟
رسول خدا پاسخ دادند: "یا بنتاه! یا فاطمه! انّ هذه البنت مستبتلی ببلایا و ترد علیها مصائب شتّی و رَزایا اَدْهی" دخترم! فاطمه جان! این دختر به بلاهایی گرفتار می آید و با انواع مصیبتها و دشواریهای جانکاه مواجه می شود.
حزن و اندوه رسول خدا در ملاقات با این فرزند همانند حزن حضرت در ملاقات با حسنین (ع) بود.
3- حضرت زینب، فرزند خانه وحی:
پیامبر اکرم آیه 36 سوره مبارکه نور را که نازل شده بود برای مردم قرائت فرمودند: " فی بُیُوتٍ اَذِنَ اللهُ اَنْ تُرفَعَ و یُذْکَرَ فیها اسْمُهُ، یُسَبِّحُ له فیها بِالْغُدُوِّ وَالْاصال " در خانه هایی که خدا رخصت داده تا قدر و منزلت آن رفعت یابد و نام او در آنجا یاد شود، در آن خانه ها هر بامداد و شامگاه او را نیایش می کنند.
مردی برخاست و عرضه داشت ای رسول خدا! این خانه ها کدامند؟ حضرت فرمودند: "هُم بُُیُوتُ الاَنبیاء" آنها، خانه های پیامبران است. سپس ابوبکر از جای برخاست و در حالیکه به خانه علی و فاطمه سلام الله علیها اشاره می کرد پرسید: ای رسول خدا! آیا این خانه هم از آن خانه ها است؟ حضرت فرمودند: " نََعَم، مِن اَفضَلِها " آری، این خانه از برترین آن خانه هاست.
4- اجر گریه بر مصائب حضرت زینب:
رسول خدا فرمودند: "یا بَضعَتی و یا قرَّةَ عَیْنی انَّ مَنْ بَکی علیها و علی مَصائبها یَکون له ثوابه کَثواب مَن بکی علی اَخَوَیها" ای پاره تن من و ای نور چشمم، هرکس بر این دختر و مصیبتهای او بگرید پاداش کسی را خواهد بود که بر دو برادرش گریه کند.
مقام و منزلت حضرت زینب:
الف: مقام علمی حضرت زینب (س)
در بیان مقام علمی حضرت زینب دو مورد که یکی تاریخی و دیگری روایی است را بیان می کنم.
1- زمانیکه امیرالمؤمنین بعنوان حاکم جهان اسلام در کوفه بودند، مردان کوفه خدمت حضرت رسیدند و عرض کردند یا علی! اجازه بده تا دخترت زینب برای زنان ما از معارف دین بگوید. به اصرار و درخواست آنان و به اجازه امیرالمؤمنین، حضرت زینب به مدت 4 سال در کوفه کرسی بیان معارف دین برای زنان شهر برقرار کردند. با عنایت به حضور امیرالمومنین و حسنین (ع) در کوفه، وجود چنین جایگاهی حکایت از عظمت علمی این بانو دارد.
2- امام زین العابدین در جریان اسارت به عمه خود فرمودند: "یا عَمّه! و اَنت ِبِحَمْدِ الله عالِمَة غَیْرُ مُعَلِّمَةٍ فَهِمَةٌ غَیرُ مُفَهِّمَةٍ" عالمه غیر معلمه لقب حضرت زینب است که امام سجاد بعنوان جانشین پیامبر به ایشان اعطاء فرموده و بدین معناست که علم ایشان اکتسابی نبوده و شعبه ای از علم لدنی است. علمی که معلّم آن خداوند است و صد البته این تداوم وحی نیست. بلکه مقام الهامات غیبیه است که برای هرکس میسور نیست. برای اهل تحقیق، دستیابی به رفعت مقام علمی حضرت زینب، با مراجعه به خطبه های ایشان در کوفه و شام آسان است.
ب: مقام عبادت و بندگی حضرت زینب (س)
در بیان این مقام نیز به دو مورد بسنده می کنم.
1- شخصیت عبادی و مراتب بندگی حضرت زینب آنچنان بود که امام حسین (ع) در وداع با خواهر فرمودند: "یا اَختاه! لا تَنْسینی فی نافِلَةِ اللیل" خواهر جان! مرا در نماز شب فراموش نکن.
نماز شب حضرت زینب آنچنان با عظمت بود که از امام دلربایی کرد و امام خواستند تا ایشان را در این نماز فراموش نکند.
2- حضرت امام سجاد فرمودند: " اِنَّ عَمَّتی زَیْنب کانَتْ تــُؤَدیّ صَلَواتِها مِنْ قیام الفرائض و النَّوافل عند مَسیرِنا مِن الکوفه الی الشام..." همانا عمه ام زینب کبری نمازهای واجب و مستحب خود را در طول مسیر از کوفه به شام ایستاده می خواند. یعنی آن همه سختی، نتوانست زینب را به زانو در آورد بطوری که در طول مسیر حداقل از مستحبات بگذرد. اینچنین است که ایشان را نائبة الزهراء می نامند. سپس امام فرمودند: ولی در بعضی از منازل، نشسته نماز می خواند که به جهت گرسنگی و ضعف او بود، زیرا غذایش را میان طفلان تقسیم می کرد. گاه تا سه شب گرسنگی تحمل می کرد تا کودکان سیر شوند. مردمان سنگدل در هر شبانه روز یک قرص نان بیشتر نمی دادند.
در کلام دیگری از امام زین العابدین چنین آمده است که عمه ام در شام عاشورا نیز به محراب عبادت ایستاد و به درگاه خداوند متعال استغاثه کرد. شبی که چشم ما به خواب نرفت.
منبع: پایگاه فارس (fares.ir)
حضرت زینب (سلام الله علیها)
بسم الله الرحمن الرحیم
الحمد لله رب العالمین ...
اللهم کن لولیک الحجة ابن الحسن ...
============================
همانطور که روز نهم محرم روز تاسوعا بنام قمر منیر بنی هاشم علیه السلام و روز دهم محرم روز عاشورا بنام حضرت سیدالشهداء علیه السلام ثبت است باید روز یازدهم محرم نیز بنام روز حضرت زینب علیهاالسلام ثبت کرد چرا که از عصر عاشورا کار سید الشهدا و اصحاب علیهم السلام به حسب ظاهر تمام شد و کار زینب سلام الله علیها شروع شد و بی جا نیست اگر بگوییم روز امام حسین و فرزندان و اصحابش علیهم السلام یک روز عاشورا است اما کار زینب از عصر عاشورا تا برگشت به مدینه و حتی تا آخر عمر است چرا که
کربلا در کربلا میماند اگر زینب نبود
میتوان گفت:
الاسلام محمدیة الحدوث و حیدریة البقاء
و عاشورا حسینیة الحدوث و زینبیة البقاء
=============================
بهلول زمان امام صادق علیه السلام مشرف شد بیت الله الحرام ، کنار کعبه ایستاد و به خدا عرض کرد خدایا قدر پیامبرت را بدان . اگر پیامبرت نبود الان داخل و اطراف و روی پشت بام خانه تو مملو از بتهای بت پرستان بود . بعد که مشرف شد مدینه کنار قبر پیامبر ایستاد و عرض کرد یارسول الله ، آنروز کنار کعبه سفارش شما را به خدا کردم امروز هم به شما عرض میکنم که قدر برادر و وصی خودت علی علیه السلام را بدانی چرا که اگر نبود در لیلة المبیت و جنگها ، اسلام تو همان روز اول شکست میخورد او بود که دین تو را ثمر رساند . روزگاری مشرف شد نجف کنار قبر امیرالمؤمنین علیه السلام عرض کرد یا علی ، آنروز کنار قبر پیامبر سفارش تو را به پیامبر دادم امروز کنار قبر شما عرض میکنم آقا جان قدر حسینت را بدان چرا که اگر نبود از مذهب تو و اسلام برادرت رسول الله و دین خدا اثری نبود .
===========================
حال من و شما به سیدالشهدا علیه السلام عرض میکنیم یا اباعبدالله ، بهلول سفارش شما را به پدر بزرگوارت داد ما هم به شما عرض میکنیم که قدر زینبت را بدان که اگر نبود اثری از قیام و شهادت شما و فرزندان و اصحابت نبود. چرا که او بود که این قیام را در تاریخ ثبت کرد، او بود که پیام شهادت را به همه عالم رساند او بود که با بیان مصیبتها مردم را از حادثه عاشورا آگاه کرد
==========================
علامه جزائری در کتاب خصائص الزینبیه میفرماید :
زینبُ و ما زینب و ما ادریک ما زینب
میگوئی زینب . و چیست زینب و تو چه میدانی زینب کیست
واقعا کسی نشناخت زینب را غیر از معصومین علیهم السلام
==========================
یکی از القاب حضرتش عقیله میباشد دو دلیل را اشاره میکنیم:
1-در میان عرب حجاز افرادی که در مکه زندگی میکردند از نظر فهم و آگاهی بر دیگر بلاد حجاز برتری داشتند در میان مردم مکه ، قریش از نظر فهم و درک از دیگران بالاتر بود و در میان قریش طایفه بنی هاشم از جهت درک و عقل برتری داشت در بین طایفه بنی هاشم بعد از رسول اکرم و امیرالمؤمنین و امام مجتبی و امام حسین علیهم السلام ، زینب از همه عاقله تر و آگاه تر بود به طوری که بنی هاشم گاهی برای رفع مشکلاتشان در خانه این بی بی میامدند تا آنان را با درایتی که از او سراغ داشتند نجات دهد لذا او را عاقله بنی هاشم گویند
2- حضرت خدیجه علیها سلام بسیار مطلع و آگاه و با فهم بود تنها زنی در جزیرةالعرب بود که هم دارای ثروت بسیار و هم دارای سخاوتی عجیب بود
مال التجاره ها و باغها و نخلستانها و زمینهای زراعی او بسیار بود مال التجارة او نیز در سفرهای تجاری گوی سبقت را از دیگر کاروانهای تجاری ربوده بود خانه مجللی در مکه نزدیک مسجدالحرام داشت که از چهار طرف مشرف به مسجد و بازار و مسیرها بود
خصوصیاتی که زینب (س) را جاودانه تاریخ کرد/ برگی از زندگی قهرمان کربلا
حضرت زینب از دختر نبوت متولد شد
و مدت پنج سال از عواطف جدش رسول الله (ص) برخوردار شد.
اگر چه نام او در بین ۱۴ معصوم نیامده ولی غیر از عصمت را برای این بانوی مقدس نمیتوان تصور کرد.
امروز مصادف است با پنجم جمادی الاول تولد حضرت زینب کبری سلام الله که در تقویم به نام روز پرستار نامگذاری شده است. نام زینب برگزیده خدای متعال و در لغت به معنی زینت پدر است. زینب کبری سومین فرزند فاطمه زهرا سلام الله علیها و علی مرتضی علیهالسلام است.
زینب کبری آخرین گل از گلستان نبوت و ولایت است که نام مقدسش از طرف خدای متعال برگزیده شده، زینب کبری اولین و آخرین یادگار دامن دختر نبوت، همسر ولایت، مادر امامت است. زینب کبری در قیام عاشورا قائم مقام امامت و در ایام اسارت محافظ و فدایی و پرستار مهربان ولایت و اهل بیت رسول الله بود که نهضت عاشورا را به ثمر رسانید. در این نهضت نقشهای مهمی را ایفا کرد نقش مادر یعنی جای خالی زهرای مرضیه را در کربلا و در اسارت پر کرد و وظیفه خواهری و پرستاری را به کمال رسانید و برای حفظ و حراست از جان امام سجاد علیه السلام بارها جان خود را به خطر انداخت و در مقابل شمشیر جلادان ایستاد و ازجان برادرزاده اش دفاع کرد. زینب قهرمان کربلا و قیام عاشورا بود.
تولد این بانوی معزز را مختلف نوشتهاند، برخی در پنجم جمادی الاول سال ۶۱ هجری و به نقلی اواخر شعبان سال ششم و بعضی ولادت او را در رمضان سال ۱۱ هجری نوشتهاند. به روایت طبری و شیخ مفید اولی سریعتر است. رسول اکرم صلوات الله علیه به سفارش جبرئیل نام آن مولود مقدس را زینب گذاشت و این نامی بود که از طرف خدای متعال انتخاب شده بود، مثل نام حسن و حسین علیهالسلام. رسول الله بعد از نامگذاری اشکش جاری شد و فرمود: هرکس برای زینب کبری گریه کند، اجر ثوابش برابر گریه بر حسن و حسین است.
القاب حضرت زینب فاضله، کامله، عالمه غیر معلمه و بیشتر عارفه آل علی و عقیله بنیهاشم معروف است. عابده کسی را گویند که در عبادتهای شبانه ید طولایی داشته باشد و هرگز نماز شبش ترک نشود. زینب در شب عاشورا و در ایام اسارت نیز نماز شب را ترک نکرد. عقیله زنی را گویند که در بین خاندان خود عزیز و ارزشمند و دارای کرامت باشد.
حضرت زینب از دختر نبوت متولد شد و در مهد عصمت و آغوش عفت ولایت تربیت یافت و به مدت پنج سال از نوازش و عواطف جدش رسول الله برخوردار شد. اگرچه نام زینب در بین ۱۴ معصوم نیامده! ولی غیر از عصمت را برای این بانوی مقدس نمیشود تصور کرد. در دامان فاطمه زهرا که معدن رسالت و ولایت است نمیتوان تصور غیر عصمت برای ایشان داشت. وقتی کنیزی بنام فضه تحت تربیت زهرا علیها سلام قرار میگیرد قرآن ناطق میشود، چگونه برای زینب تصور غیر از عصمت میتوان داشت زیرا که او با بهترین شیوه و اصول تعلیم و تربیت و با برترین مربیان عالم بشریت پرورش یافت و در میان شجره طیبه رشد کرد و به بار نشست.
زینب در زهد و تقوا، قناعت و خانه داری، عبادت و بندگی و صبر و تحمل در مقابل پیشامدهای ناگوار و مشکلات روزگار نابغه زنان و زمان بود و پس از مادرش چشم روزگار بانوی بدین شان و جلالت و موقعیت ممتاز ندیده و نخواهد دید.
زینب شاخه ششم شجره نبوت و ولایت که هیچ زنی در عالم نمیتوان یافت از نظر پدر و مادر و برادر و جد و جده همتای او باشد، به غیر از امام حسن و امام حسین که در این شان با زینب برابر بودند و هیچ انسانی را نمیتوان در عالم سراغ گرفت که شاهد آن همه درد و رنج و مصیبت باشد، ولی مثل کوه استوار بماند.
مصائب زینب (س)
او در چهار سالگی مصیبت رحلت جد گرامی رسول الله و درد و رنج مادر را شاهد بود. در پنج سالگی مصیبت از دست دادن مادر و درد و رنج خانه نشینی پدر را تجربه کرد و سپس غم شهادت پدرش امیرالمؤمنین و برادرش امام حسن مجتبی علیهالسلام خورد و بعد در قیام عاشورا شاهد شهادت شش برادر و نُه برادر زاده و دو فرزند خود بود. سپس درد و رنج سفر طولانی اسارت را تحمل کرد! هرکدام از این حوادث و درد و رنج، قوی ترین و صبور ترین انسانها را از پا در میآورد ، ولی این بانو با عظمت تر از اقیانوس، استوارتر از کوه، حتی نماز شب و راز و نیاز شبانه اش در آن سختی ترک نشد و همه آن صحنههای تلخ را به زیبایی توصیف کرده و در جواب ابن زیاد میگوید: من به غیر از زیبایی چیزی ندیدم.
حضرت زینب در حدود سال ۱۶ هجری به عقد پسر عموی خود عبدالله ابن جعفر طیار در آمد. اگر جوانی به لیاقت، شخصیت، جوانمردی و رشادت عبدالله در آن روزگار نبود در سراسر شبه جزیره عرب مردی که شایسته همسری زینب باشد پیدا نمیشد. عبدالله جوانی بلند بالا و زیبا روی و ورزیده اندام، سخاوتمند و بخشنده و از متمولین بنیهاشم و در جود و بخشش معروف عرب بود. زینب در خانه عبدالله ۵ پسر و یک دختر به نامهای: اکبر، علی، عون، محمد، عباس و ام کلثوم به دنیا آورد. (عون و محمد ) در کربلا شهید شدند.
سفرهای حضرت زینب کبری سلام الله علیها
حضرت زینب در اولین سفر از مدینه به کوفه مرکز خلافت پدر آمد، آنجا مثل یک ملکه اسلامی عزیز بود و جاه جلال داشت. در سفر دوم پس از صلح برادرش امام حسن مجتبی علیه السلام با معاویه، از کوفه به مدینه بازگشت.
در سفر سوم با برادر دومش امام حسین علیهالسلام از مدینه به کربلا آمد و در واقعه کربلا حضور داشت و شاهد شهادت شش برادر و دو فرزند و نُه برادرزاده و جمعی از یاران سیدالشهدا بود و در اینجا نیز نقش موثر حضرت زینب به عنوان قائم مقام امامت و پرستار برادر زادههایش به خصوص حضرت سجاد علیهالسلام که در شدت بیماری بود، آشکار بود.
زینب در سفر چهارم از کربلا به کوفه و در سفر پنجم از کوفه تا شام سفر کرد. این سفر یکی از سختترین و مشقتبارترین و غمبارترین سفرهای زینب بود. زینب در این سفر پرستار و محافظ و قافله سالار اسرا و قائم مقام امامت و سخنگوی عاشورا و ادامه دهنده قیام، ماموریت مهمی را بر عهده داشت. حقا که این مأموریت را به نحو احسن تا مقصد انجام دادو به ثمر نشانید.
زینب در طی مسیر این سفر از کربلا تا کوفه و شام هر جا فرصتی حاصل میشد با خطبههای آتشین همه تبلیغات سوء دشمنان را خنثی و حقانیت قیام عاشوری را برای همه مردم مسیر و شهرهای عبور روشن میکرد و بذر قیام بر علیه دشمنان را میپاشید.
مهمترین خطبههای موثر زینب، خطبه بازار کوفه و مجلس ابن زیاد بود که باعث قیام توابین و خروج مختار ثقفی و مجازات قاتلین کربلا شد. وقتی که اسرا را وارد مجلس بن زیاد کردند جلال و شکوه و عظمت زینب در میان زنان و دختران چشم پسر زیاد را خیره کرد و با خشم و عصبانیت پرسید این زن کیست؟ کسی جواب نداد. چند بار تکرار کرد و یکی از کنیزان گفت: این زن زینب دختر فاطمه دختر رسول خدا است.
پسر زیاد سرمست از بادیه پیروزی ظاهری رو به زینب کرد و گفت: سپاس خدایی را که شما را رسوا کرد و کشت و افسانه شما را دروغ نمود و سپس افزود: زینب، رفتار خدا را با برادر و خاندانت چگونه دیدی؟ بانوی قهرمان کربلا با بیانی کوبنده و لحنی افتخار آمیز گفت: ما رایت الا جمبلا (من جز زیبایی چیزی ندیدم)
شجاعت، بلاغت و عظمت زینب دوست و دشمن را به تحسین وا داشت. ابن زیاد وقتی در مقابل سخنان کوبنده زینب شرمنده و خوار شد گفت: این زن سجع و قافیه نیکو میآورد و سخن به سجع و قافیه میگوید ، پدرش علی هم سجع گوی و شاعری توانا بود. زینب پاسخ داد ای پسر زیاد زن را با سجع گویی چه کار، این سوز سینه ام بود بر زبان جاری شد. پسر زیاد شرمنده و ساکت شد.
زینب در طی روز عاشورا موهایش سفید شد و پس از یکسال توان و تحمل ادامه زندگی را نداشت و در ۵۷ سالگی رخت از این جهان بربست و با مرقد خویش در مرکز حکومت یزید مرکزی برای شیعه بنیان نهاد. یزید میخواست نور امامت را خاموش کند اما چراغی را که ایزد بر فروزد، هر آنکه پف کند ریشش بسوزد. با رحلت و مدفون شدن زینب کبری در دمشق نور ولایت و اعتقاد تشیع گسترش یافت. در واقع ریشه بنی امیه کنده شد. زینب کبری با دوضربه به حکومت بنی امیه پایان داد. اولین ضربه را با خطبه آتشین وارد کرد. دومین ضربه هم رحلت و مدفون شدنش در دمشق بود!
خطبه مهم دیگر آن حضرت در مجلس و در دربار یزید در میان جمع زیادی از درباریان و میهمانان خارجی به گوش رسید و رشتههای حکومت و خلافت نامشروع یزید را پاره کرد و یک انقلابی از درون دربار و حرمسرای یزید به راه افتاد و بعد از مدتی به کمک ایرانیان به فرماندهی ابومسلم خراسانی ریشه بنی امیه را کند و به زباله دان تاریخ انداخت . همچنان که جبهه مقاومت بیاری مدافعان حرم به فرماندهی سردار دلها (سردار سلیمانی ) ریشه داعش را کند و به زباله دان تاریخ انداخت و به خلافت بغداد شام پایان داد.
در سفر ششم، زینب بعد از رسوا کردن یزید و پاشیدن بذر انقلاب بر علیه یزیدیان از شام به کربلا و از کربلا به مدینه رفت. یعنی کاروان اسرا را به مدینه رسانید.
زینب در سفر هفتم از مدینه به شام رفت و در املاک همسرش عبدالله ابن جعفر در قریه راویه در هفت کیلومتری شرق دمشق قدیم مریض شد و در شب ۱۵ رجب سال ۶۲ هجری ۳۸۱ میلادی در ۵۷ سالگی از دنیا رفت و در املاک همسر خود در راویه دفن شد و امروزه به زینبیه مشهور است. در حال حاضر این قریه در ۷ کیلومتری شرق دمشق قدیم به طرف فرودگاه واقع شده و به شهر دمشق متصل است.
زینبیه همان حرم زینب که در زبان سوریه و محلیها مسجد السیده زینب در شهر دمشق سوریه قرار دارد و یکی از زیارتگاههای مهم شیعیان و از مساجد بزرگ سوریه به شمار میرود که مدافعان حرم برای حفظ و حراست از این حرم مقدس فداکاریها کرده و شهیدهای زیادی تقدیم کردهاند.
گویا زینب نتوانست رقیه سه ساله دختر برادرش امام حسین را در شام در شهر غربت تنها رها کند و خودش در ولایت و بین خانواده عمر کند و همان جا از دنیا برود، زیرا زینب به برادرش قول داده بود هم نهضت عاشورا را به ثمر برساند، هم مواظب بچههایش باشد و از آنها پرستاری کند. زینب حقا که این مأموریت و هم وظیفه پرستاری را به کمال رسانید و لحظهای از آن کوتاهی نکرد.
بسیار به جا و زیبنده است که روز تولد این بانوی فداکار و وظیفه شناس با عنوان روز پرستار در تقویم ما ثبت و جاودانه شده است. چه زیبا و آرامش بخش است فداکاریها و ایثار تیم پزشکی و مدافعان سلامت که ایثارگرانه و با عشق، وقت و جان خود را در راه حفظ سلامت ملت و هموطنان خود فدا میکنند و مثل زینب کبری لحظهای از وظایف پرستاری خود کوتاهی نمیکنند. درود به همه پرستاران فداکار و تیم مدافعان سلامت.
محمد معینی
رزمنده و پژوهشگر تاریخ
منابع
تاریخ طبری جلد۴ صفحه ۲۹۰ تا ۲۹۳
ارشاد شیخ مفید جلد ۲ صفحه ۷۰
الکامل ابن اثیر
مجموعه زندگانی چهارده معصوم معصوم از حسین عمادزاده ،صفحه ۳۳۷ الی۳۵۰
فرازهایی از زندگی حضرت فاطمه زهرا و زینب کبری از حجتالاسلام سیدهاشم رسولی محلاتی صفحه ۶۹ تا ۱۷۶
در سنگر عفاف شهید مطهری به اهتمام حسین احمدی
زینب کبرا کتاب دختران پیغمبر ترجمه جواد فاضل
فصلنامه یاد سال هفدهم بهار و زمستان ۱۳۸۱ صفحه ۱۱۸، ۱۲۴
انتهای پیام/
در سخاوت زنی بی نظیر بود روزانه سفره ای میگسترانید و تمام فقرای مکه را با گوشتهای قربانی شترانش سیر میکرد
از نظر فهم او را عاقله قریش میگفتند .
ان خدیجه من اجمل نساء القریش و من اعقلها و کانت تسمی بملیکةالعرب
زیباترین قریش و عاقله ترین قریش و او را ملیکه عرب نامند
پیامبر اکرم در ولادت حضرت زینب علیهاسلام فرمود مثال این زینب مانند خدیجه است یعنی ملیکه قریش و ملیکه بنی هاشم است او عاقله قریش و بنی هاشم است
لذا از دهم محرم به بعد اداره تمام امور سیدالشهداء تا پیروزی نهایی با زینب علیها السلام است
یعنی میتوان گفت هنوز کار قیام تمام نشده و اگر اینجا رهایش کنند عقیم میماند باید کار قیام را زینب به سامان برساند
موضوعات مرتبط: مطالبی در رابطه با حضرت زینب سلام الله علیها



